back back back back

Abstract

«Ο καρκίνος είναι σαν μια πολυεθνική εταιρία. Αυτό είναι κάτι που το ανακαλύψαμε μόνο τα τελευταία χρόνια. Βλέπεις, μέχρι τώρα, όπου βλέπαμε όγκο, ανοίγαμε και τον βγάζαμε. Και μετά από λίγο άκουγες ότι τελικά βγήκαν όγκοι σε όλο σώμα. Τα τελευταία χρόνια, καταλάβαμε ότι ο καρκίνος λειτουργεί σαν την πολυεθνική που λέγαμε πριν. Υπάρχει η μαμά-εταιρία, που έχει ιδρύσει τις θυγατρικές της εταιρίες. Όσο υπάρχει η μαμά-εταιρία, οι θυγατρικές έχουν περιορισμένη δράση. Πολλές φορές δεν φαίνονται καν. Αν βγάλεις από τη μέση τη μάνα, τότε οι θυγατρικές αυτονομούνται κι αναπτύσσονται ανεξέλεγκτα, δημιουργώντας νέες εστίες ανάπτυξης. Σήμερα, είναι πολύ σημαντικό να καταλάβουμε ποια είναι η μάνα. Ακόμα κι αν αποφασίσουμε να τη βγάλουμε, γιατί είναι η ίδια πολύ επιθετική, φροντίζουμε, με κατάλληλες χημειοθεραπείες, να κρατήσουμε υπό έλεγχο τις άλλες εστίες και να τις παρακολουθούμε διαρκώς.»

Έτσι μας μίλησε ο γιατρός όταν πήγαμε να δούμε τις εξετάσεις που είχαμε στα χέρια μας. Πολυεθνική; Μαμά-εταιρία; Θυγατρικές; Επιθετική μάνα (sic); Η Sontac θα έτριβε τα χέρια της. Η παραπάνω μεταφορά ερχόταν διαρκώς στο νου μου όταν διάβαζα το βιβλίο της. Και ειδικά όταν έλεγε ότι ο άνθρωπος σκέφτεται με μεταφορές κι ότι αυτό είναι τελικά κάτι εντελώς φυσιολογικό. Κι είναι πράγματι έτσι. Όταν μας είπε ο γιατρός όλα τα παραπάνω, καταλάβαμε ακριβώς τι έχει συμβεί και τι επρόκειτο να γίνει από δω και πέρα. Καταλάβαμε, δηλαδή, τι ο γιατρός νομίζει ότι έχει γίνει και με ποιον τρόπο νομίζει ότι ίσως και να μπορεί να ξεγίνει. Και γι' αυτό το λόγο μπορώ να χαρακτηρίσω τη μεταφορά του έως κι επιτυχημένη. Γιατί καταλάβαμε τι ήθελε να πει. Γιατί τις πολυεθνικές τις ξέρουμε καλά, κι εγώ κι ο Γιώργος. Και ξέρουμε ότι είναι ένα σημείο των καιρών. Κι ότι αντιμετωπίζονται. Όχι ότι έχουμε πολλά παραδείγματα της καταστροφής μια πολυεθνικής εταιρίας, αλλά το γεγονός ότι ξέρουμε πώς δημιουργείται, γιατί, από ποιους και για ποιους, μας δίνει τη δυνατότητα να ξέρουμε ότι μπορεί και να καταστραφεί. Απλά επειδή είναι μια πραγματικότητα παράλογη, άδικη, σκληρή και κοινή. Θέλω να πω, ότι η μεταφορά του γιατρού δεν είναι τυχαία. Ταίριαζε πολύ με τον τρόπο μας. Με τον τρόπο που βλέπουμε τα πράγματα - με τον τρόπο που μιλάμε γι' αυτά. Και θα μας βοηθήσει να καταλάβουμε τι είναι όλα εκείνα που θα κάνει ο γιατρός πάνω μας από δω και μπρος. Γι' αυτό δεν είχαμε πάει άλλωστε εκεί;

Δεν παρασυρθήκαμε όμως όλοι το ίδιο από αυτή την μεταφορά. Ίσως, ο Γιώργος να είχε διαβάσει πιο προσεκτικά τη Sontac, όταν έλεγε ότι, όσο φυσιολογικό κι αν είναι να σκεφτόμαστε με μεταφορές, αυτό δε σημαίνει πως οι μεταφορές αυτές δεν μπορεί να είναι από άστοχες έως και επικίνδυνες, γιατί σηκώθηκε ξαφνικά από την καρέκλα του και είπε: «Θα έπρεπε να ντρέπεσαι για αυτά που λες, γιατρέ. Το σώμα μου δεν είναι χρηματιστήριο αξιών. Δεν αναγνωρίζω τη θέση σου ούτε την εξουσία που ο λόγος σου μου ασκεί αυτή τη στιγμή. Είσαι ένας νέος δυτικός μάγος που καλύπτεις την αμηχανία, που σου προκαλεί η άγνοιά σου, βγάζοντας κουνέλια μέσα από καπέλα. Θα υπάρχεις όσο υπάρχουν οι πιστοί σου κι εγώ δεν είμαι ένας από αυτούς». Εμείς δεν ξέραμε πώς να αντιδράσουμε σε όλο αυτό, οπότε... απλά χειροκροτήσαμε. Μετά τα φώτα άναψαν και σηκωθήκαμε σιγά σιγά από τις θέσεις μας.

Πόσο παράταιρο ακούγεται άραγε ένα τέτοιο φινάλε μιας επίσκεψης σε ένα γιατρό; Και γιατί ακούγεται τόσο παράταιρο; Μήπως, γιατί αυτοί οι επαναστάτες υπάρχουν μόνο για τις ανάγκες της θεατρικής σκηνής; Η μήπως, ακόμα και για τους θεατές αυτής, θα ήταν οξύμωρο να δουν τον πρωταγωνιστή να εκφωνεί το μανιφέστο του κατά της δυτικής επιστήμης, όταν, μετά λίγο, θα ήταν αναγκασμένος να ξαναμαζέψει τις εξετάσεις, που ο ίδιος άφησε πάνω στο τραπέζι και που είναι γεμάτες νούμερα, δείκτες, ποσοστά, αναπαραστάσεις, χημικές ενώσεις και διάτρητες αποδείξεις;

Μπορεί το σώμα του Γιώργου να μην είναι χρηματιστήριο αξιών αλλά δεν ήταν μόνο η μεταφορά του γιατρού που το έκανε τέτοιο. Μάλιστα, φοβάμαι πως η μεταφορά του γιατρού ήρθε απλά να συμπυκνώσει μια συνολικότερη ανάγνωση που η κοινωνία μας έχει να προσφέρει για την ασθένεια, το σώμα, τον Γιώργο κοκ. Με τον ίδιο τρόπο που το όνομα 'Μαρία' έρχεται απλά να συμπυκνώσει μια συνολικότερη τελετή χριστιανοποίησης της Μπουμπούς. Και ίσως γιατί οι μεταφορές μας θα αλλάξουν μόνο εφόσον αλλάξουν οι πεποιθήσεις μας για την ασθένεια, για μας, για τον γιατρό, για τα φάρμακα κτλ. Ή μήπως το αντίστροφο;